Amategeko Icumi - Isomo rya 13: Guhoraho kw'Amategeko Icumi

Dore kwihangana kw'abera; dore abakurikiza amategeko y'Imana no kwizera kwa Yesu. Ibyahishuwe 14:12

Gusoma Ibyanditswe: Zaburi 89: 1-8, 27-37

Umurongo wo Kwibuka: Ibikorwa by'amaboko ye ni ukuri n'ubutabera, amategeko ye yose ni ay'ukuri. Ahoraho iteka ryose, akorwa mu kuri no mu butungane. Zaburi 111: 7-8

Intangiriro:

Aya masomo yafashe ko Amategeko Icumi akurikizwa muri iki gihe. Ni iki Ibyanditswe bitubwira kubyerekeye guhoraho kwabo? Tubwirwa n'iki ko bigenewe igihe cyose, harimo no mu Isezerano Rishya? Kuki amadini amwe n'amwe ya gikristo akoresha Ibyanditswe bivuga ko bitakurikizwa?

Reka turebe impamvu bamwe bakoresha bavuga ko Amategeko Cumi adakora muri iki gihe. Mu Bakolosayi 2:14 hakoreshwa kuvuga ko amategeko ya Mose, harimo n'Amategeko Cumi, “yamanitswe…ku musaraba” hamwe na Kristo. Mu Baheburayo 1:1-2 havugiwe ko Imana ubu ivugana n'abantu bose binyuze muri Kristo, mu gihe mu bihe byashize Imana yavuganaga n'Abisirayeli binyuze mu mategeko ya Mose kandi ihuza Amategeko Cumi n'amategeko ya Mose. Bamwe bavuga ko amategeko icyenda aboneka mu mategeko ari igice cy'Isezerano Rishya kandi agomba kubahirizwa uyu munsi nk'igice cy'Isezerano Rishya. Ariko, bavuga ko itegeko ry'Isabato ryari iry'Abayahudi gusa kandi ko ryari urwibutso rw'uko Imana yabakuye mu Misiri, ryatakaje agaciro karyo munsi y'Isezerano Rishya.

Ese ibi bitekerezo ni byo? Ubihakana ute? Ubwa mbere, ese Amategeko Cumi yagombaga kuvugururwa hakurikijwe Isezerano Rishya? Oya rwose! Yesu yavuze ko ataje “gusenya Amategeko cyangwa Abahanuzi,” (Matayo 5:17) ari na byo twita Isezerano rya Kera. Ahubwo, yigishije ishyirwa mu bikorwa ryayo ryimbitse mu buryo bw’umwuka. Ubwo yabazwaga amategeko akomeye kurusha ayandi, ntiyavuze ko yari agiye gusimburwa. Ahubwo, yavuze muri make ko ari 10 ukunda UMWAMI no gukunda mugenzi wawe. Muri Matayo 19:17, ubwo umusore w’umukire yabazaga icyo agomba gukora kugira ngo agire ubugingo buhoraho, Yesu yavuze ko ugomba gukomeza amategeko, yerekeza ku mategeko Cumi.

Pawulo asobanura iteka ry'Amategeko Icumi. Mu Baroma 7: 7, avuga ko atari kumenya icyaha iyo atamenya amategeko. Mu Baroma 3:20, Pawulo avuga ko binyuze mu mategeko hazamo ubumenyi bw'icyaha. Abaroma 3:31 havuga ko tudakuraho amategeko kubwo kwizera kwacu. Ahubwo, turabishyigikiye. Mu Baroma 4:15, Pawulo avuga ko ahatariho amategeko nta kurenga. 1 Abakorinto 7:19 havuga ko kubahiriza amategeko y'Imana ari ngombwa. Iyi mirongo ntabwo yavugaga gusa amategeko yo mu Isezerano Rishya.

Iri somo risubiramo impamvu amategeko Icumi akomeje gukurikizwa muri iki gihe n'impamvu ikomeje kuba urugero rwo gukiranuka kubantu b'isezerano ry'Imana.

Ibibazo by'Isomo:

  1. Fata akanya utekereze kubyo wiboneye hamwe nibindi bitekerezo byamategeko 10. Ni ibihe Byanditswe byakoreshejwe mu gushyigikira ibyo bitekerezo bindi?
  2. Ese amategeko Icumi yabaho mbere yumusozi wa Sinayi? Itangiriro 4: 7; 13:13; 18:20; 26: 5; Abaroma 4:15; 5: 13-14
  3. Mose yanditse amategeko Icumi? Kuva 24:12; 31:18; 32:16
  4. Mose yashakaga kuvuga iki iyo avuga ko Imana itongeye kuri ibyo? Gutegeka kwa kabiri 5:22. Ese itandukaniro ryakozwe mu Gutegeka kwa kabiri 4: 13-14?
  5. Yesu yashakaga kuvuga iki igihe yavugaga ko ataje gusenya amategeko? Matayo 5: 17-19
  6. Yakobo yashakaga kuvuga amategeko icumi muri Yakobo 2: 10-11?
  7. Ni irihe tegeko rigaragazwa muri 1 Yohana 3:4-6 aho Yohana avuga ati “icyaha ni umunyabyaha”?
  8. Ni irihe tegeko Pawulo yavugaga mu Baroma 3:20 ubwo yavugaga ati “amategeko ni yo atuma umuntu amenya icyaha?”Abaroma 7:7-12
  9. Ni gute mu Baheburayo 4:9 hagaragaza ko itegeko ry’Isabato rigikoreshwa na n’uyu munsi? Icyitonderwa: Ijambo ry’Ikigiriki risobanura “ikiruhuko” muri uyu murongo ni “sabbatismos*” risobanura “ikiruhuko cy’isabato.” Bibiliya nyinshi za none zikoresha amagambo “ikiruhuko cy’isabato” hano.
  10. Pawulo yashakaga kuvuga iki iyo avuga ko “tudatwarwa n’amategeko”? Abaroma 6:14-15; 1 Abakorinto 9:20; Abagalatiya 5:18. Ni gute ayo magambo ashobora kumvikana nabi?
  11. Urebye imiterere y'Abakolosayi 2: 6-17, ni iki cyometse ku musaraba mu Bakolosayi 2:14? Sobanura impamvu Abakolosayi 2: 16-17 baterekeza ku itegeko ry'Isabato.

* “G4520 - sabbatismos - Lexicon y'Ikigereki gikomeye (nkjv).” Ibaruwa y'ubururu Bibiliya. Urubuga. 20 Jun, 2023.<https://www.blueletterbible.org/lexicon/g4520/nkjv/tr/0-1/> .